Artikel 11

Run op Belgische spermabanken

LEIDEN/JETTE

De kans dat Nederlandse kinderen die met donorsperma verwekt zijn een Belgische achtergrond hebben stijgt volgens deskundigen de komende jaren aanzienlijk. Belgische spermabanken vrezen een grote toeloop van onvruchtbare Nederlandse echtparen omdat in ons land de voorraad donorzaad langzaam maar zeker opdroogt.
Weliswaar treedt de nieuwe wet die donoren uit de anonimiteit haalt pas over twee jaar in werking, maar nu al kampen de Nederlandse spermabanken met een grote terugloop van donoren. In België blijven donoren ook in de toekomst anoniem. "Nu al komen er regelmatig Nederlandse echtparen naar België", zegt dokter Herman Tournaye die werkzaam is in het academisch ziekenhuis van Jette (Brussel). "Telkens zeggen zij dat het spermatekort lange wachttijden in Nederland schept. Wij verwachten dat dit verschijnsel de komende tijd toeneemt. Niet alleen vanwege die anonimiteit maar ook omdat wij technieken gebruiken die in Nederland nog niet toegestaan zijn."

Dalende lijn
IUD Voorzitter J. de Bruyn van de Nederlands-Belgische Vereniging voor Kunstmatige Inseminatie is zelfs bang dat er in de nabije toekomst in Nederland geen echtparen meer geholpen kunnen worden. "Vanaf 1988 is er een sterk dalende lijn in het aantal donoren te zien. Vanaf dat jaar wordt er gesproken over een wet die donoren verplicht hun identiteit bekend te maken."
In 1990 waren er in Nederland 21 spermabanken. Tien jaar later zijn er nog tien over, waarvan er drie particulier zijn. Het aantal donoren daalde van duizend naar amper driehonderd. Zij zijn verdeeld in A- en B-donoren. A staat voor anoniem en B voor bekend. De meeste donoren kiezen voor de anonimiteit.
Wachttijden van twee jaar zijn geen uitzondering. Herman Tournaye: "Ook in België groeien de wachtlijsten snel. Nu al is er een wachttijd van zes tot twaalf maanden."
Groot gevaar is dat mensen daardoor zelf op onderzoek uitgaan en via internet aan donorzaad proberen te komen. De Bruyn: "Gevaarlijk omdat op die adressen het sperma lang niet altijd wordt gecontroleerd op ziekten." België telt volgens Tournaye zo'n veertien spermabanken. "Misschien kunnen de Nederlandse donoren die anoniem willen blijven gewoon uitwijken naar België."